10. Numerals

10.1 Numerals and case governance

The numeral адзі́н, ‘one’, is used just like an adjective, following the same rules. It declines to match the case and gender of the noun it describes. See Chapter 5 for more details. The numerals два, ‘two’, тры, ‘three’, and чаты́ры, ‘four’, as well as або́два, ‘both’, all decline to agree with the case of the noun that they govern. Два and або́два also decline to match the gender of their corresponding nouns. Like adjectives, the accusative animate forms of these numerals coincide with the genitive forms for masculine objects.

У мяне́ застае́цца адна́ ру́чка. I have one pen left.   <td>У нас два но́выя сталы́.</td> We have two new tables.   <td>Я прые́хаў з дзвюма́ гарма́тамі.</td> I arrived with two cannons.
ён тры дні не падніма́ўся з гніло́й сало́мы. For three days, he did not get up off of the moldy hay.            
ён узя́ўся абе́дзвюма рука́мі за ву́гал. He grabbed the corner with both hands.            

When the numerals два, тры, чаты́ры, and або́два are used as either the subject or the inanimate direct object of a clause, the nouns that they govern take a special form. For feminine nouns, this form is identical to the genitive singular. For masculine and neuter nouns, it is formed by appending either ы** or і to the root, depending on whether the root has a palatized or non-palatized ending and on other spelling rules. any modifying adjectives are declined for the nominitive plural.

У селяні́на ёсць два кані́. The villager has two horses.
Дзве дзяўчы́ны прыйшлі́. Two young ladies came.
Вось гэ́тыя тры акны́. Look at these three windows.
Чаты́ры чалаве́кі стая́ць там. Four people are standing over there.
або́два сы́ны слу́жаць у а́рміі. Both sons are serving in the army.
абе́дзве да́ты ве́льмі прыблі́зныя. Both dates are very close.

10.2 The number ‘one’

The number адзі́н, ‘one’, declines as follows.

  asc. eut. Fem. l.            
Nom. адзі́н адно́ дна́ адны́   <td>acc. дзі́н (-аго́)<br дно́ адну́ дны́ (-ы́х)
Gen. днаго́ днаго́ адно́й дны́х            
Dat. днаму́ днаму́ адно́й дны́м            
Instr. дны́м дны́м адно́й аны́мі            
Prep. б адны́м б адны́м аб адно́й б адны́х            

The plural form адны́ is used with nouns that have no singular form, as well as with certain idiomatic constructions.

Там былі́ адны́ хло́пцы. There were only boys there.   <td>Ён там быў то́лькі адны́ су́ткі. He was here for only twenty-four hours.

The word адзі́н is also used in certain constructions to mean each other.

Мы разуме́ем адзі́н аднаго́. We understand each other.
Падмо́ргвалі адзі́н аднаму́ зайздро́сным калю́чым во́кам. They winked at each other with prickly envious eyes.

10.3 The number ‘two’ and

the word ‘both’

The number два, ‘two’, declines as follows.

  asc. eut. em.
Nom. ва ва зве
acc. ва (двух)<br / ва зве
Gen. вух вух звюх
Dat. вум вум звюм
Instr. вума́ вума́ звюма́
Prep. б двух б двух б дзвюх

The word або́два, ‘both’, declines as follows.

  asc. eut. em.
Nom. бо́два бо́два бе́дзве
acc. бодва (або́двух)<b бо́два бе́дзве (абе́дзвюх)
Gen. бо́двух бо́двух бе́дзвюх
Dat. бо́двум бо́двум бе́дзвюм
Instr. бо́двума бо́двума бе́дзюма
Prep. б або́двух б або́двух б абе́дзвюх

10.4 ‘Three’ and ‘four’

The numbers тры, ‘three’, and чаты́ры, ‘four’, decline as follows.

Nom. ры чаты́ры   <td>acc. ры (трох)</td> чаты́ры (чатыро́х)   <td>Gen. рох</td> чатыро́х   <td>Dat. ром чатыро́м
Instr. рыма́ чатырма́                        
Prep. б тром аб чатыро́х                        

10.5 ‘Five’ and up

These numbers all decline like сувя́зь, as shown in Section 2.9, including сем, ‘seven’, and во́сем, ‘eight’, even though they do not end in a ь.

пяць ive атырна́ццаць ourteen
шэсць ix ятна́ццаць ifteen
сем even асна́ццаць ixteen
во́сем ight емна́ццаць eventeen
дзе́вяць ine асемна́ццаць ighteen
дзе́сяць en зевятна́ццаць ineteen
адзіна́ццаць leven ва́ццаць wenty
двана́ццаць welve ры́ццаць hirty
трына́ццаць hirteen<br br /> br />

10.6 ‘Forty’,

‘ninety’, and ‘one’ ‘hundred’

The words со́рак, ‘forty’, дзевяно́ста, ‘ninety’, and сто, ‘one’ ‘hundred’, decline as follows.

Nom. о́рак зевяно́ста то
acc. о́рак зевяно́ста та
Gen. арака́ зевяно́ста та
Dat. арака́ зевяно́ста та
Instr. арака́ зевяно́ста та
Prep. б сарака́ б дзевяно́ста б ста

10.7 ‘Fifty’,

‘sixty’, ‘seventy’, and ‘eighty’

These numbers decline like пяцьдзеся́т, ‘fifty’. These words have two roots, both of which decline. Because of this, although the main accent falls on the final syllable, there is a quieter accent on the end of the first root.

  ifty ixty seventy ighty
Nom. яцьдзеся́т эсцьдзеся́т семдзеся́т осемдзеся́т
acc. яцьдзеся́т эсцьдзеся́т семдзеся́т осемдзеся́т
Gen. яцідзесяці́ асцідзесяці́ сямідзесяці́ асьмідзесяці́
Dat. яцідзесяці́ асцідзесяці́ сямідзесяці́ асьмідзесяці́
Instr. яццюдзесяццю́ асцідзесяццю́ сямідзесяццю́ асьмідзесяццю́
Prep. б пяцідзесяці́ б шасцідзесяці́ аб сямідзесяці́ б васьмідзесяці́

10.8 Two hundred and


These numbers also have two roots, which both decline. The number дзве́сце, two hundred, has only one accent. The numbers тры́ста, three hundred, чаты́рыста, four hundred, and пяцьсо́т, five hundred, have only one accent in the nominative and accusative cases, but two accents in the rest of the cases. The numbers шэсцьсо́т, six hundred, семсо́т, seven hundred, восемсо́т, eight hundred, and дзевяцьсо́т, nine hundred, have two accents throughout all their forms.

Nom. зве́сце ры́ста чаты́рыста яцьсо́т
acc. зве́сце ры́ста чаты́рыста яцьсо́т
Gen. звюхсо́т ро́хсо́т чатыро́хсо́т яці́со́т
Dat. звюмста́м ро́мста́м чатыро́мста́м яці́ста́м
Instr. звюмаста́мі рыма́ста́мі чатырма́ста́мі яці́ста́мі
Prep. б дзвюхста́х б тро́хста́х аб чатыро́хста́х б пяці́ста́х
Nom. э́сцьсо́т е́мсо́т во́семсо́т зе́вяцьсо́т            
acc. э́сцьсо́т се́мсо́т во́семсо́т зе́вяцьсо́т   <td>Gen. асці́со́т ямі́со́т васмі́со́т зевяці́со́т
Dat. асці́ста́м ямі́ста́м васмі́стам зевяці́ста́м            
Instr. асцю́ста́мі ямю́ста́мі васмю́ста́мі зевяццю́ста́мі            
Prep. б шасці́ста́х б сямі́ста́х аб васмі́ста́х б дзевяці́ста́х            

10.9 Collective numerals

These numbers are used with nouns that do not have a singular form, and in certain cases with animate nouns. The collective numerals have adjectival endings for the oblique cases. When a collective numeral is in the nominative or accusative case, the noun that it governs takes the genitive plural case. For oblique cases, the noun takes the same case as the numeral. as always, the accusative animate form is the same as the genitive.

Nom. во́е ро́е чацвё́ра яцё́ра
acc. во́е ро́е чацвё́ра яцё́ра
Gen. ваі́х раі́х чацвяры́х яцяры́х
Dat. ваі́м раі́м чацвяры́м яцяры́м
Instr. ваі́мі раі́мі чацвяры́мі яцяры́мі
Prep. б дваі́х б траі́х аб чацвяры́х б пяцяры́х
Nom. асцё́ра сямё́ра   <td>acc. асцё́ра</td> сямё́ра   <td>Gen. асцяры́х</td> семяры́х   <td>Dat. асцяры́м семяры́м
Instr. асцяры́мі семяры́мі                        
Prep. б шасцяры́х аб семяры́х                        

The words дво́е, тро́е, and чацвё́ра can be used with nouns that only have a plural form.

У нас дво́е сане́й. We have two sleds.
Зага́дана ўзяць е́жы на трое су́так. It was ordered that enough food be taken for three days.

These numerals can also be used to denote a number of people. They are especially used with men, workers, children, and words that decline like the neuter nouns of **Section## 2.6 **.

У яго́ тро́е дзяце́й. He has three children.
Чацвё́ра мана́хаў-дамініка́наў не́слі вялі́зны чо́рны крыж. For Dominican monks carried a large black cross.
Сем прыйшлі́, а пяцё́ра з іх спазні́ліся. Seven came, but five of them were late.

There is along with these words the word або́е, which means ‘both’.

Сцяпа́н мо́ўчкі пазіра́ў на абаі́х. Stsyapan silently glanced at both of them.
абла́піў дзяўчы́ну і або́е павалі́ліся ў мя́ккую канюшы́ну. He hugged the girl and both fell into the soft clover.

10.10 Ordinal numerals

These adjectives are used as ordinal numbers.

пе́ршы irst ятна́ццаты ifteenth
другі́ econd асна́ццаты ixteenth
трэ́ці hird емна́ццаты eventeenth
чацвё́рты ourth асемна́ццаты ighteenth
пя́ты ifth зевятна́ццаты ineteenth
шо́сты ixth вацца́ты wentieth
сё́мы eventh рыцца́ты hirtieth
во́сьмы ighth аракавы́ ortieth
дзевя́ты inth яцідзеся́ты iftieth
дзеся́ты enth асцідзеся́ты ixtieth
адзіна́ццаты leventh ямідзеся́ты eventieth
двана́ццаты welfth асьмідзеся́ты ightieth
трына́ццаты hirtieth зевяно́сты inetieth
чатырна́ццаты ourteenth о́ты undredth
10. Numerals - This section undergoes a massive reconstruction. Please visit later for a stable version.